Oncologische littekenbehandeling in Doetinchem

Met aandacht voor je huid, je lichaam en alles wat je hebt doorgemaakt.

Een oncologische behandeling laat soms meer achter dan je aan de buitenkant kunt zien. Een operatie, bestraling of combinatie van behandelingen kan je huid en onderliggende weefsels veranderen. Misschien heb je een litteken waar je dagelijks mee geconfronteerd wordt. Misschien voelt je huid strak, gevoelig of juist gevoelloos aan. Of merk je dat bewegen, ontspannen of je prettig voelen in je eigen lichaam niet meer vanzelfsprekend is.

En soms is het litteken niet alleen een lichamelijke herinnering, maar ook een emotionele. Aan de diagnose, de behandelingen, de onzekerheid en de periode waarin je lichaam zoveel heeft moeten doorstaan.

Bij Z.O.N. in Doetinchem kijken we met aandacht en respect naar jouw litteken en naar wat jij nodig hebt. Niet om uit te wissen wat er is gebeurd, maar om te onderzoeken hoe we je huid, het omliggende weefsel en je lichaamscomfort kunnen ondersteunen.

Een litteken is meer dan wat je aan de buitenkant ziet

Bij een oncologische operatie kunnen meerdere huid- en weefsellagen worden doorgesneden, verplaatst of verwijderd. Tijdens de genezing maakt je lichaam nieuw bindweefsel aan. Dat is een belangrijk onderdeel van herstel, maar het nieuwe weefsel heeft niet altijd dezelfde structuur en beweeglijkheid als het oorspronkelijke weefsel.

Ook bestraling kan blijvende veranderingen veroorzaken. De huid kan droger, stugger, kwetsbaarder of minder elastisch worden. Het onderliggende bindweefsel kan verdikken en de beweeglijkheid van huid en omliggende structuren kan afnemen.

Dat kan zich op verschillende manieren uiten:

• Huidveranderingen: verkleuring, verdikking, droogte, verharding of een veranderd gevoel.

• Verandering in beweeglijkheid: een trekkend of strak gevoel wanneer je je arm heft, draait, bukt of strekt.

• Gevoelsveranderingen: tintelingen, overgevoeligheid, een doof gevoel of pijn bij aanraking.

• Spanning in omliggende gebieden: bijvoorbeeld in de schouder, borstkas, buik, rug of nek, afhankelijk van de plaats van de operatie en de behandeling.

Niet iedere klacht wordt veroorzaakt door het litteken zelf. Ook zenuwschade, lymfoedeem, spierveranderingen en de gevolgen van bestraling kunnen een rol spelen. Juist daarom is het belangrijk om verder te kijken dan alleen de huid.

We kijken naar drie samenhangende aspecten

1. De huid en het zichtbare litteken

We kijken naar de huidstructuur, kleur, soepelheid en gevoeligheid. Is de huid dunner of juist verdikt? Voelt het gebied strak, droog of pijnlijk? En hoe reageert de huid wanneer je deze voorzichtig aanraakt of beweegt?

Bij bestraling kunnen ook maanden of jaren na afloop nog veranderingen ontstaan. Fibrose, een verharding van het bindweefsel, kan bijvoorbeeld de elasticiteit van de huid verminderen en beweging beperken.

2. Het onderliggende bindweefsel en de beweeglijkheid

Een litteken kan verkleefd aanvoelen met de onderliggende weefsels. Dat kan invloed hebben op hoe gemakkelijk de huid over de diepere lagen glijdt en hoe je beweegt.

Afhankelijk van de plaats van de operatie kan dit bijvoorbeeld merkbaar zijn bij het heffen van je arm, het draaien van je romp of het strekken van je buik. Ook kunnen zenuwveranderingen, spierverkorting of lymfeproblemen bijdragen aan je klachten.

We onderzoeken daarom niet alleen het litteken zelf, maar ook de beweeglijkheid van het omliggende gebied en de manier waarop je lichaam hiermee omgaat.

3. Je lichaamsgevoel en het vertrouwen in je lichaam

Je lichaam kan na kankerbehandelingen anders aanvoelen dan voorheen. Misschien bescherm je onbewust een bepaald gebied, vind je aanraking spannend of ben je je voortdurend bewust van de plek waar je bent geopereerd.

Daar is ruimte voor. Je hoeft niets te forceren en je hoeft je niet op een bepaalde manier te voelen over je litteken. We stemmen de behandeling af op jouw grenzen, je ervaringen en wat voor jou prettig en veilig voelt.

Wat zegt de wetenschap?

De gevolgen van oncologische behandelingen voor de huid en het bindweefsel zijn goed beschreven. Bij radiotherapie kunnen huidreacties optreden bij een groot deel van de patiënten. De Oncology Nursing Society noemt huidreacties bij maximaal 95% van de mensen die radiotherapie ondergaan. Dat cijfer gaat over huidreacties tijdens de behandeling en betekent niet dat 95% blijvende littekenklachten krijgt.

Ook naar littekenmassage en mobilisatietechnieken is onderzoek gedaan. Er zijn aanwijzingen dat zorgvuldig toegepaste manuele technieken bij sommige chirurgische littekens de beweeglijkheid en het comfort kunnen ondersteunen. De bewijskracht is echter beperkt en de resultaten zijn niet zomaar te vertalen naar bestraalde huid of ieder oncologisch litteken. De oncologische richtlijnen benadrukken daarom een voorzichtige, deskundige en individueel afgestemde aanpak.

Een behandeling die begint bij jou

Bij Z.O.N. werken we niet volgens één vast behandelprotocol. We nemen de tijd om te luisteren naar je verhaal en te kijken naar de huid, het litteken en de klachten die je ervaart.

Afhankelijk van jouw situatie kan de behandeling bestaan uit zachte aanraking, rustige huidmobilisatie en het ondersteunen van de beweeglijkheid van het omliggende weefsel. We passen de druk en techniek aan op de belastbaarheid van je huid en jouw comfort.

Veiligheid staat daarbij voorop. Bij een nog niet genezen wond, actieve huidreacties door bestraling, infectie, onverklaarde zwelling of mogelijke lymfoedeemklachten is eerst overleg met je behandelend arts of oncologisch fysiotherapeut belangrijk. Bestraald weefsel vraagt extra voorzichtigheid en is niet automatisch geschikt voor massage.

Je hoeft niet eerst klachten te hebben om aandacht aan je litteken te willen besteden. Misschien wil je weer gemakkelijker bewegen, minder spanning ervaren, vertrouwd raken met aanraking of gewoon eens rustig stilstaan bij wat je lichaam heeft meegemaakt.

En misschien wil je vooral dat iemand met aandacht naar je kijkt, zonder dat je alles opnieuw hoeft uit te leggen.

We behandelen niet alleen het litteken. We hebben aandacht voor jou, je lichaam en jouw verhaal.

Z.O.N.  Specialistische littekenzorg en lichaamsgerichte behandeling in Doetinchem.